fdgfdg
nha xuong
tay ve
treo ao
Danh mục dịch vụ
Đối tác

Kiến thức sản phẩm»  Các lưu ý khi lựa chọn chỉ may


Mặc dù thường không nhìn thấy rõ và chỉ làm nên một phần rất nhỏ của giá bán lẻ của sản phẩm, chỉ may là thành phần không thể tách rời của hàng may mặc. Điển hình là chi phí của chỉ may chưa tới 5% giá bán lẻ. Do phần lớn đường may trong hàng may mặc được giữ lại với nhau bằng chỉ may, điều quan trọng là thừa nhận rằng 50% công năng của hàng may mặc là phụ thuộc vào chỉ may.
Một số vấn đề về may do lựa chọn chỉ không đúng gồm đứt, mũi may bị nhảy hoặc không đều và đường may nhăn. Các tính chất của chỉ may quyết định mức độ chỉ tương hợp với vải. Các tính chất khác của chỉ may được bàn luận dưới đây có mối tương hỗ với nhau. Thay đổi một tính chất như là loại xơ có thể ảnh hưởng đến một hoặc nhiều tính chất khác – ảnh hưởng xấu đến chất lượng của hàng may mặc, công năng và/hoặc khả năng may.
Các tính chất của chỉ may
Các tính chất quan trọng nhất của chỉ may tác động đến chất lượng, công năng và khả năng may là: màu chỉ, độ bền, độ đồng đều, loại xơ,  chất xử lý hoàn tất, cỡ chỉ, độ săn, độ co, độ đàn hồi, độ dãn dài và cấu trúc.
• Màu chỉ
o Màu chỉ tác động đến chất lượng. Màu, ánh màu và độ bóng, tất cả nên được xem xét. Hàng may  mặc chất lượng cao nhất sử dụng màu của chỉ hợp với màu chủ đạo của vải. Để hợp màu tốt nhất, thường màu chỉ hơi sẫm hơn màu của vải. Để tiết kiệm chi phí, có thể dùng màu cơ bản như trắng và đen ở các khu vực không nhìn thấy.
o Mặc dầu việc đặt hàng chỉ màu khác nhau cho mỗi loại vải và dữ trữ chỉ trong kho là tốn kém, việc chọn màu đúng chỉ rõ chất lượng. Các nhà sản xuất hàng may mặc chi phí thấp thường sử dụng bất kỳ loại chỉ nào mà họ có.
o Các thuốc nhuộm phải bền màu với giặt và ánh sáng. Nếu chỉ nhuộm bạc màu theo thời gian, ngoại quan của quần áo bị ảnh hưởng xấu. Chỉ không được chạy màu hoặc mòn trên vải.
• Độ bền của chỉ
o Độ bền của chỉ là quan trọng đối với độ bền lâu của mũi may và đường may. Đứt chỉ liên tục do chỉ kém bền trong quá trình may quần áo có thể làm hỏng kế hoạch sản xuất và dẫn đến đường may kém bền; tuy nhiên, chỉ bền lại không phải luôn luôn là điều tốt.
o Hai khía cạnh quan trọng nhất của độ bền là độ bền tương đối và độ bền vòng. Độ bền tương đối và độ bền vòng thích hợp phải được xác định khi chọn chỉ.
o Độ bền tương đối được xác định như sau:
Độ bền tương đối  = Lực kéo lớn nhất
Độ mảnh (tex)
Lực kéo lớn nhất là lực ghi lại được tại thời điểm sợi đứt.
Độ mảnh  = khối lượng của chỉ (gam) /chiều dài của chỉ (1000 mét).
Dải độ mảnh của chỉ từ 18-80 tex hoặc 18 gam/1000 mét và 80 gam/1000mét. Một số loại phổ biến hơn là tex 40 được dùng cho các lĩnh vực có độ bền cao và tex 27 cho may nói chung.
o Đối với quần áo thông thường, độ bền tương đối của chỉ phải tương hợp với độ bền của vải – không bao giờ được bền hơn. Nếu chỉ may bền hơn vải thì vải sẽ bị xé trước khi chỉ đứt. Vải bị xé thường khó sửa chữa hơn đường may bị xé. Tuy nhiên, đối với các sản phẩm công năng cao, như là đai an toàn ở chỗ ngồi và dù và túi khí trong ô tô, bạn không bao giờ muốn chỉ  kém bền.
o Độ bền vòng là tải trọng cần để làm đứt một chiều dài chỉ được tạo vòng bằng một chiều dài khác của cùng loại chỉ. Thí nghiệm này là chỉ số tốt của độ bền mũi may.
• Độ đều của chỉ
o Bản chất tự nhiên là có một số biến thiên bên trong chỉ. Tuy nhiên, điều quan trọng là số lượng đoạn dày và đoạn mỏng là nhỏ nhất. Chỉ to không thể tự do đi qua các bộ phận tiếp xúc với chỉ của máy may, có thể dẫn tới đứt chỉ trong khi may. Các đoạn chỉ mỏng có thể kém bền và gây ra đứt chỉ hoặc trong khi may hoặc trong khi mặc.

•  Loại chỉ may
o Mặc dầu chỉ may có thể được làm từ bất kỳ loại xơ nào, hầu hết các loại chỉ được làm từ polyeste, nylon, bông hoặc rayon. Tơ tằm và lanh cũng được dùng nhưng chi phí các loại xơ này cao đã hạn chế chỉ sử dụng chúng trong các trường hợp đặc biệt. Việc lựa chọn xơ phụ thuộc phần lớn vào sử dụng cuối.
o  Polyeste và nylon có độ bền và chịu được hóa chất. Độ bền cao có thể là quá bền đối với một số loại vải. Nylon có độ bền tương đối và độ bền mài mòn cao hơn polyeste, làm cho nó rất phù hợp cho các ứng dụng yêu cầu chỉ mảnh, độ bền cao và mềm dẻo.
o  Độ bền của nylon bị ảnh hưởng xấu bởi tiếp xúc kéo dài với cả thành phần nhìn thấy được và thành phần cực tím của ánh sáng mặt trời. Polyetse chỉ bị ảnh hưởng bởi tia cực tím. Các chất ức chế UV có thể được đưa vào xơ để tránh giảm bền.
o  Bông không bền bằng polyetse hoặc nylon có cùng độ mảnh và dễ bị mài mòn hơn cả hai loại xơ này. Bông có thể được làm bóng (được xử lý với xút) để tăng độ bền. Bông cũng kém bền với hóa chất hơn.
o Chỉ bông có khả năng may tuyệt vời và ổn đinh tại nhiệt độ làm khô cao và do vậy ít bị ảnh hưởng bởi kim bị nóng lên trong quá trình may.
o Độ bền của bông bị ảnh hưởng xấu bởi tiếp xúc kéo dài với cả  thành phần nhìn thấy và thành phần cực tím của ánh sáng mặt trời.
o  Rayon  tương đối  kém bền nhưng nhuộm rất tốt và có độ bóng cao. Bông và rayon có đặc tính hấp thụ ẩm cao hơn nylon hoặc polyetse, có thể dẫn tới bị mục trong khí hậu nóng ẩm.
• Xử lý hoàn tất chỉ
o  Có thể dùng nhiều chất xử lý hoàn tất để cải thiện khả năng may của chỉ may, ví dụ – các chất bôi trơn giảm độ ma sát và cải thiện độ trơn của chỉ. Làm bóng chỉ tăng độ bền và độ bền mài mòn.
• Cỡ chỉ
o  Các loại vải nặng yêu cầu chỉ to hơn và vải nhẹ hơn yêu cầu chỉ mảnh hơn. Cho là xơ để sản xuất chỉ như nhau, chỉ càng to thì càng bền. Các loại chỉ to hơn bị mài mòn do diện tích tiếp xúc lớn hơn.
o Chỉ to hơn cũng có thể gây ra nhảy mũi. Do kim xuyên vào vải, chỉ làm thay đổi vị trí của sợi gần với lỗ kim. Nếu chỉ quá to, sự dịch chuyển này có thể gây ra nhảy mũi may. Mật độ vải càng cao và chỉ càng to, thì cơ hội cho nhảy mũi may do dịch chuyển càng lớn. Để giảm sự nhảy mũi tới mức thấp nhất, nên dùng chỉ mảnh nhất có thể.
• Độ săn của chỉ
o Hầu hết chỉ có hướng xoắn Z  - là hướng xoắn phổ biến nhất được dùng trong chỉ may.
o Cách xe sọi ảnh hưởng đến độ ổn định của chỉ. Độ săn là quan trọng. Độ săn quá lớn làm cho chỉ bị xoắn kiến, dẫn đến chỉ bị xoắn vòng. Chỉ bị xoắn kiến làm cho vòng chỉ kim nghiêng ra xa cơ cấu móc vòng chỉ trong quá trình may dẫn đến mũi may bị nhảy hoặc tạo mũi may xấu. Độ săn quá ít sẽ ảnh hưởng xấu đến độ bền của chỉ.
• Độ co của chỉ
o Độ co là lượng mà chỉ co lại dưới tác động của giặt hoặc làm nóng. Độ co được biểu thị so với tỷ lệ phần trăm chiều dài ban đầu của chỉ. Độ co của chỉ may nên tương hợp với độ co của vải. Nếu chỉ may có độ co cao hơn độ co của vải, đường  may có thể bị nhăn khi tiếp xúc với nước và nhiệt.
• Độ đàn hồi và độ giãn dài của chỉ
o Độ đàn hồi là lượng mà chỉ sẽ hồi phục lại tới chiều dài ban đầu sau khi được kéo giãn ra một lượng nhất định. Độ đàn hồi đặc biệt quan trọng trong vải dệt kim co giãn do chỉ cần có độ đàn hồi lẫn độ ổn định cao. Hai sự kiện có thể xảy ra với chỉ có độ đàn hồi kém. Độ đàn hồi của chỉ kém sẽ dẫn đến các mũi may lỏng và làm cho đường may nhăn hoặc có độ che phủ kém. Chỉ không ổn định có thể giãn dài và hồi phục quá nhiều, tạo ra đường may nhăn tương tự về ngoại quan của nhăn đường may do độ co.
o Độ giãn dài là lượng mà chỉ có thể giãn ra cho tới khi nó đạt tới điểm đứt. Cả hai tính chất đều quan trọng khi đánh giá độ giãn của đường may.
•Cấu trúc của chỉ: chỉ từ sợi kéo từ xơ cắt ngắn, sợi lõi và sợi phila măng
o Chỉ làm từ sợi kéo từ xơ cắt ngắn gồm các xơ cắt ngắn. Có thể dùng nhiều loại xơ, tuy nhiên xơ phổ biến nhất là polyeste. Hai tới sáu sợi đơn được xe lại với nhau. Chỉ từ sợi kéo từ xơ cắt ngắn bền, có độ đàn hồi và độ bền mài mòn tốt.
o Chỉ từ sợi  lõi bọc xơ cắt ngắn gồm có sợi filament polyeste hoặc nylon được bao quanh bởi xơ cắt ngắn, thường là bông hoặc polyeste. Một vài sợi lõi đơn được xe lại với nhau. Chỉ từ sợi lõi có độ vặn đường may ít hơn và đường  may ít nhăn hơn chỉ làm từ sợi kéo từ xơ cắt ngắn. vặn đường may và nhăn đường may có thể xảy ra khi kim xuyên qua vải  - đặc biệt là vải có cấu trúc chặt chẽ. Như đã đề cập trong mục “cỡ chỉ’, chỉ to hơn làm dịch chuyển vải nhiều hơn chỉ mảnh hơn. Do lõi filament tổng hợp bền, sợi lõi có thể mảnh hơn và bền hơn chỉ từ sợi kéo từ xơ cắt ngắn, do vậy tạo nên ít độ vặn và nhăn đường may hơn.
o Lõi được bọc bông cung cấp độ bền và tính dễ chịu. Ngoài ra, chỉ từ sợi lõi sử dụng bông là lý tưởng cho quần áo 100% được nhuộm. Sau khi quần áo được may xong bằng chỉ lõi có sử dụng bông, quần áo có thể nhuộm trong một bể nhuộm do cả chỉ và vải  được nhuộm bằng cùng thuốc nhuộm. Nói chung, chỉ từ sợi lõi có khả năng may tốt hơn chỉ từ sợi kéo từ xơ cắt ngắn. Điển hình là chỉ từ sợi lõi có độ bền cao hơn chỉ từ sợi kéo từ xơ cắt  ngắn có cùng kích thước. Ngoài ra, độ săn có thể bị tở bớt ra khỏi sợi kéo từ xơ cắt ngắn trong quá trình may, làm cho chỉ kém bền hơn.
o Chỉ filament có thể là monofilament hoặc multifilament.
Chỉ monofilament gồm chỉ một sợi filament nylon tương tự như dây câu. Sợi monofilament tương đối không đắt. Do màu trong suốt phần nào, các loại chỉ này không dễ nhìn thấy trong hàng may mặc có màu sắc bất kỳ. Các nhà sản xuất sử dụng sợi monofilament không mất nhiều thời gian thay chỉ và xâu lại chỉ khi thay cuộn mới. Sử dụng chỉ monofilament giảm thời gian dự trữ chỉ tới mức thấp nhất và giảm không gian bảo quản cần thiết.
Chỉ monofilament rất bền – quá bền cho nhiều loại vải. Nó có độ bền mài mòn cao. Chỉ monofilament cứng và rất trơn, làm cho chúng khó xử lý. Khi chỉ monofilament đứt nó nhanh chóng tuột mũi ra và đầu chỉ có thể kích thích da người mặc. Vì những lý do này chỉ monofilament chỉ được dùng cho quần áo giá rẻ và thì thường cho các đường may viền.
Chỉ multifilament gồm nhiều sợi filament được xe lại với nhau. Các filament cũng có thể được dính lại để hình thành sợi dính kết. Loại chỉ này thường được sử dụng trong hàng bọc đồ nội thất và sản phẩm giày là các sản phẩm yêu cầu độ bền cao.
Chỉ multifilament có thể được tạo dún để làm cho chúng có vẻ  ngoài và cảm giác giống hơn với sợi từ xơ cắt ngắn. Tạo dún làm cho chỉ thêm khả năng che phủ, giãn và làm cho người mặc thấy thêm dễ chịu. Độ giãn tăng làm cho chỉ multifilament dún đặc biệt phù hợp với may vải dệt kim. Chỉ multifilament dún cũng ít bị tuột mũi hơn chỉ không tạo dún. Cả chỉ được tạo dún và không tạo dún dễ bị xoắn kiến trong quá trình may và mặc hơn là chỉ từ xơ cắt ngắn hoặc chỉ từ sợi lõi.
•Quản lý dự trữ chỉ trong kho
o  Chọn chỉ may cẩn thận là quan trọng. Dữ trữ đúng chỉ trong kho cũng quan trọng. Chỉ may được quấn lên các lõi côn có mã hóa màu. Màu của lõi côn chỉ ra đặc tính kỹ thuật của chỉ như là cỡ chỉ, và loại xơ. Trong một số tình huống, chỉ quấn lên màu lõi côn không đúng. Ví dụ, nếu số lượng côn chỉ cần thiết không đủ, các côn chỉ có thể bị chia thành nhiều côn hơn. Thường là quấn chỉ lên màu lõi côn không đúng – phủ nhận ý nghĩa của mã hóa màu. Thực tế này có thể dẫn đến quản lý dự trữ chỉ không đúng và cuối cùng là dùng chỉ không đúng. Điều này có thể ảnh hưởng rất xấu đến sản xuất và cuối cùng là chất lượng của quần áo.
Kết luận
Chỉ may chất lượng cao phải đồng đều về đặc tính và cỡ chỉ có thể dùng trên nhiều loại máy với nhiều loại vải. Điều quan trọng là cần chú ý rằng các máy nào đấy có thể phù hợp với nhiều loại  cỡ chỉ. Ví dụ, trên máy may mũi bằng và mũi xích, cỡ chỉ kim và chỉ bô bin không nhất thiết phải như nhau. Chỉ mảnh hơn không đắt tiền bằng chỉ to hơn; do vậy sử dụng chỉ mảnh hơn có thể tiết kiệm được tiền.
Trên máy may mũi bằng, có thể dùng chỉ mảnh hơn hoặc kém bền hơn trên bô bin hơn là chỉ kim do chỉ bô bin chịu ít ứng suất trong khi hình thành vòng chỉ hơn. Tuy nhiên, do có tỷ số chịu tải là 50/50 giữa chỉ bô bin và chỉ kim, sử dụng hai cỡ chỉ khác nhau có thể ảnh hưởng xấu đến độ bền đường may – dẫn đến đường may kém bền hơn. Chỉ nhỏ hơn có thể dùng trên bô bin nếu không dùng để may. Ví dụ gồm chỉ thêu và chỉ thùa khuyết.
Trên máy may mũi xích, nói chung có tỷ số chịu tải 60/ 40 giữa chỉ kim và chỉ của móc tạo vòng chỉ – nghĩa là dùng nhiều chỉ trên móc tạo vòng hơn trong hình thành vòng sợi của mũi may. Vì lý do này, có thể dùng chỉ mảnh hơn trên cơ cấu tạo vòng sợi trên máy may mũi xích – tiết kiệm được tiền.
Chỉ may không đạt yêu cầu thường dẫn tới sản phẩm bị loại. Chỉ may không chỉ quan trọng sống còn tới công năng của hàng may mặc, mà còn ảnh hưởng tới khả năng may. Chỉ may phải được chọn cẩn thận để đảm bảo chất lượng của hàng may mặc và sản phẩm dễ sản xuất. Khi chọ chỉ may, tất cả các tính chất cần được xem xét. Để đảm bảo chất lượng, các tính chất cơ lý của chỉ, vải và các tính chất sử dụng cuối của sản phẩm, tất cả cần được lưu tâm.
Cần nhớ rằng  một trong các nguồn lực tốt nhất của nhà sản xuất sản phẩm may là nhà sản xuất chỉ may. Nhà sản xuất chỉ may có nhân viên kỹ thuật có năng lực và phòng thí nghiệm giúp đỡ việc lựa chọn chỉ cũng nhe giải quyết các vấn đề có thể nảy sinh trong quá trình may.

kiến thức liên quan :

Dành cho quản trị

Connect with us: